Batta, Alexander

Alexander Batta begon zijn cello-opleiding bij zijn vader, die eveneens cellist was, en zette zijn studie voort bij Nicolas Joseph Plattel in Brussel. In 1835 vestigde hij zich in Parijs, vanwaaruit hij concertreizen door heel Europa maakte. Hij speelde voor gekroonde hoofden als de Nederlandse koningen Willem II en Willem III, de Franse keizer Napoléon III en de Belgische koning Léopold I. Koning Willem III benoemde hem tot ‘Koninklijk Violoncellist’ en ‘Commandeur van de Eikenkroon’. Opmerkelijk is dat al in 1892, dus terwijl hij nog in leven was, zijn geboortestad Maastricht een brede laan in de nieuwe stationsbuurt naar hem vernoemde: de Alexander Battalaan.
Alexander Batta komt met grote regelmaat voor in de kritieken en mémoires van Hector Berlioz, die steeds met grote waardering over hem spreekt. Zo schrijft hij bijvoorbeeld op 17 mei 1845: “Alexandre Batta a produit un très grand effet par le style à la fois simple et expressif de ses cantilènes; son violoncelle exhalait de véritables sons de voix humaine, et l’émotion était générale. …” En de grote Franse schrijver Honoré de Balzac kenmerkt het spel van Batta als volgt in zijn novelle Les amours de deux bêtes offerts en exemple aux gens d’esprit: “Seulement le délicat et délicieux morceau de Berlioz est à la musique qui résonnait aux sens intérieurs d’Anna, ce que le brutal organe d’un tonitruant ophicléide est aux sons filés du violoncelle de Batta, quand Batta peint l’amour et en rappelle les rêveries les plus éthérées aux femmes attendries que souvent un vieux priseur trouble en se mouchant!…”
De muziek die Batta componeerde is representatief voor de Parijse saloncultuur van zijn tijd en de operaparafrases nemen daarin een belangrijke plaats in. Op dit ogenblik beschikken we over:

Passiflore. Souvenir d’autrefois. Thème original pour violoncelle et piano
Souvenirs du Béarn. Chants des montagnes
“Adieu donc Belle France”. Romance de Marie Stuart
Souvenir. Chant pour violoncelle [dédié à S.A.R. Le prince d'Orange]
Souvenir de Dom Sébastien. Élégie pour violoncelle et piano opus 48 [ca. 1846/47]
Élégie de H.W. Ernst oeuvre 10, transcrite pour le violoncelle avec accompagnement de piano
Songe d’enfant. Rêverie composée pour piano par Mme Clémentine Batta, transcrite et arrangée pour violoncelle
“Oh! Dites-lui”. Romance de Mme la Princesse Kotschoubey, transcrite pour violoncelle et piano
Fantaisie sur Les Puritains [I Puritani]
Réminiscences de La Juive
Il Trovatore. Opéra de Verdi. Fantaisie pour violoncelle et accompagnement de piano
(2 juli 2011)